Viyolonselin tarihi

Adın Hikâyesi: Violonviyolonsel Ne Demek?

24 Ağustos 2026 2 dk okuma

Viyolonsel sözcüğü İtalyanca violonviyolonsel biçiminden gelir. Bu birleşik sözcüğün içinde iki ayrı ek gizlidir. Kök olan violone, büyük boyutlu bir yaylı çalgıyı adlandırır. Sonuna eklenen küçültme eki ise onu daha küçük bir çalgıya dönüştürür.

Dolayısıyla ad, kelimenin tam anlamıyla küçük büyük yaylı demeye gelir. Bu tuhaf birleşim, çalgının tarihindeki belirsizliği doğrudan yansıtır. On yedinci yüzyılda bas bölgeyi çalan yaylı çalgıların ölçüleri belirli değildi. Aynı işlevi gören çalgılar bölgeye ve atölyeye göre farklı boyutlarda yapılıyordu.

Adlandırma da bu belirsizliği izledi ve birçok terim bir arada kullanıldı. Zamanla violonviyolonsel adı yaygınlaştı ve diğerlerinin yerini aldı. Türkçede çalgı hem viyolonsel hem viyolonsel adıyla anılır. İkinci biçim, İtalyanca adın son hecesinin kısaltılmasından doğmuştur.

İkisi de doğrudur ve yazıda ikisi de kullanılır. Kurum ve konservatuvar belgelerinde genellikle viyolonsel biçimi tercih edilir. Günlük konuşmada ise viyolonsel daha yaygındır.

Adlandırma tarihi çalgının işlevini de anlatır. Uzun süre yalnız bas hattını taşıdığı için ayrı bir ada ihtiyaç duyulmamış, terim ancak solo kullanım yaygınlaştıkça yerleşmiştir.

Derslerimizde her iki adlandırma da kullanılır ve tarihsel kökeni kursiyere anlatılır.

Sık Sorulan Sorular

Viyolonsel mi viyolonsel mu demeliyim?

İkisi de doğrudur. Kurum ve konservatuvar belgelerinde viyolonsel, günlük konuşmada viyolonsel daha yaygındır.

Adın anlamı gerçekten küçük mü demek?

Kök olan violone büyük yaylı çalgıyı adlandırır, sonundaki ek küçültme ekidir. Ad, çalgının boyut belirsizliğinin kaydını taşır.

İlgili Yazılar

← Tüm blog yazıları | viyolonselin tarihi ve yapısı bölümümüz